عامل بیماری پژمردگی فوزاریومی کنجد (Fusarium Wilt of Sesame) (Fusarium oxysporum f. sp. sesami) یک قارچ خاک زاد و آوندی است، این بیماری می تواند از مرحله گیاهچه تا قبل از رسیدگی در کنجدها ظاهر شود، شدت بیماری معمولاً در مرحله گلدهی بیشتر می شود. بیماری پژمردگی فوزاریومی از طریق خاک، بذر، بقایای آلوده و آب آبیاری منتقل می شود و باعث کاهش شدید رشد بوته، کاهش عملکرد دانه و از بین رفتن تعداد زیادی از بوته های کنجد می شود.

دمای بالا (حدود ۲۵-۳۰ درجه سانتی گراد)، رطوبت بالای خاک، خاک های سنگین و با زهکشی ضعیف و کشت مداوم کنجد در یک زمین می تواند شرایط مساعدی را برای بیماری پژمردگی فوزاریومی ایجاد کند.


علائم بیماری پژمردگی فوزاریومی کنجد به چه شکل است؟

علائم ظاهری

  • زرد شدن تدریجی برگها (اغلب از برگ های پایینی شروع می شود)
  • پژمردگی بوته در ساعات گرم روز
  • پژمردگی ابتدا ممکن است یک طرفه باشد
  • خشک شدن کامل گیاه در مراحل پیشرفته

علائم داخلی (تشخیص قطعی بیماری)

  • قهوه ای تا تیره شدن آوندهای چوبی در ساقه و ریشه
  • با برش عرضی ساقه، تغییر رنگ آوندها کاملاً مشخص است
  • قهوه ای شدن آوندها نشانه بارز بیماری های فوزاریومی است.

بیماری پژمردگی فوزاریومی کنجد


روش های کنترل و مقابله با بیماری پژمردگی فوزاریومی کنجد

کنترل زراعی

  • تناوب زراعی طولانی مدت (۳-۴ سال) با گیاهان غیرمیزبان (غلات)
  • زهکشی مناسب خاک و جلوگیری از ماندابی شدن
  • مدیریت آبیاری (آبیاری قطره ای و منظم)
  • حذف بوته های آلوده از مزرعه

کنترل بذری

  • استفاده از بذر سالم و گواهی شده
  • ضدعفونی بذر با قارچ کش های مجاز
  • کاشت ارقام مقاوم یا متحمل

کنترل بیولوژیک

  • استفاده از قارچ های مفید مانند Trichoderma جهت کاهش جمعیت فوزاریوم در خاک و بهبود سلامت ریشه.

کنترل شیمیایی (محدود)

  • قارچ کش ها تأثیر کمی بر این نوع بیماری های کنجد دارند چون عامل بیماری آوندی است.
  • بیشتر به صورت ضدعفونی بذر یا خاک کاربرد دارند.
  • سمپاشی روی شاخ و برگ درمان کننده نیست.

محصولات پیشنهادی